Unilibrary. Oliy ta'lim muassasalarining yagona elektron kutubxona axborot tizimi.

Элементар математика масалалари тўплами 1

Кудратли атом сирларини очиш ва фазони забт этиш асрида. ҳозирги замоннинг мураккаб техникасини ривожлантиришда мате матика фанининг роли ниҳоятда каттадир. Фан ва техниканинг бун- дан кейинги ривожланиши жуда куп сондаги чуқур билимли му- тахассисларни талаб этади. Олий ўқув юртларининг бу масалани- ижобий ҳал қилишида студентларнинг ўрта мактабда математика- дан олган билимларининг тўла ва пишиқлиги катта роль ўйнайди, албатта. Афсуски, ўрта мактабларни битириб чиқувчи ёшларнинг элементар математикадан билими ҳамон талабга тўла жавоб бера олмай келмокда.

GIDRAVLIK MASHINALAR VA GIDROELEKTROSTANSIYALAR

Darslik amaldagi oʻquv dasturi asosida yozilgan boʻlib, oliy o'quv yurtlarining 5580700 -Gidrotexnik inshootlarni qurish (daryo inshootlarini qurish va gidroelektrostansiyalar), 565010-Irrigatsiya tarmoqlari suv energiyasidan foydalanish, 5650700- Gidrotexnika inshootlari va nasos stansiyalaridan foydalanish, 5310100-Energetika (Gidroenergetika), 5310200-Elektroenergetika (tarmoqlar bo'yicha), 5650300-Suv xoʻjaligi va melioratsiya ishlarini mexanizatsiyalash taʼlim yoʻnalishlari, 5A650102-GES binosi va inshootlari va 5A650705-Nasos stansiyalari va qurilmalarini ishlatish, 5A650101

ГИДРОТЕХНИКА ИНШООТЛАРИ

Махсус иншоотлар, жиҳозлар ва қурилмалар ёрдамида сув ресурсларидан халқ хўжалиги эҳтиёжларида фойдаланиш ва сувнинг зарарли таъсирларига қарши курашишни ўрганиш билан шуғулланувчи фан ва техниканинг тармоғига гидротехника деб аталади. Бевосита сув хўжалиги тадбирларини амалга оширадиган муҳандислик иншоотлари гидротехникавий ёки гидротехника иншоотлари деб аталади. Гидротехника иншоотлари ёрдамида ҳар хил сув хўжалиги тадбирлари амалга оширилади, сув сатҳи ва сув сарфи ростланади, уни манбадан маълум сифатда ва исталган вақтда керакли миқдорда олиб зарур жойлар (экин майдонлари, гидроэлектрстанциялар ва ҳ.к.)га етказиб берилади, муз ва чўкиндилар ва ҳ.к. ўтказиб юборилади. Гидротехника иншоотлари одатда асосий белгилари: ишончлилик категорияси (фойдаланиш шароитлари ва капиталлиги); мақсадли вазифаси; ўзига хос белгилари, масалан, конструкцияси; жойлашган ўрни ва ҳ.к. га кўра таснифланади.

EKOLOGIYA, BIOS FERA VA TABI ATNI MUHOFA Z A QILISH

«Ekologiya, biosfera va tabiatni muhofaza qilish» darsligi keng yo'nalishda ta ’lim olayotgan talabalarga, pedagoglarga mo'ljallangan bo'lib, undan turli mutaxassislar, tabiatning ekologik holati va uning muhofazasi bilan shug'ullanadigan tabiat jonkuyarlari ham foydalanishlari mumkin.

KANALDAGI GIDROTEXNIKA INSHOOTLARIDAN FOYDALANISH

Mazkur darslikda Respublikamizda mavjud bo`lgan kanallar tarmog`ini ishlash sharoitlari, kanalni foydalanishga topshirish va bevosita kuzatish ishlarini tashkil etish, kanal boshqarmasi ekspluatatsiya xizmati tomonidan bajariladigan ish turlari, ulardagi gidrotexnik inshootlarni texnik holatini kuzatish, gidrotexnik inshootlar va ulardagi gidromexanik jihozlar ekspluatatsiyasi, suv tindirgichlarni ishlatish, gidrotexnika inshootlari va ular gidromexanik jihozlaridagi buzulish va avariya holatlarining tahlili, ta’mirlash va qayta tiklash ishlari, shuningdek gidrotexnika inshootlarini rekonstruksiya qilish masalalari ko`rib chiqilgan.

Gidrotexnika ishootlari

Gidrotexnika inshootlarining suv oluvchi, suvni to'suvchi (to'g'on), suvni saqlovchi (suv ombori) va boshqa turlari mavjud bo'lib ular atrof-muhitga har xil ta'sir ko'rsatadi. Mazkur inshootlardan atrof-muhitga eng ko'p ta'sir etuvchisi suv omborlari hisoblanib, ularni loyihalash jarayonida quyidagilarga e'tibor qilinishi lozim: 1. Suv omborini qurishning birinchi bosqichi, uning havzasi uchun joyni qidirish va hisobiy sathlar otmetkalarini aniqlashdan iborat. Suv omborining topografik tavsifi boʻlib batigrafik egri chiziqlar: sig'im egri chizig'i W va suv ombori sathi otmetkasi-Z ga bog'liq bo'lgan suv ombori yuzasi egri chizig'i xizmat qiladi. Ajratma yerlardan unumli foydalanish nuqtayi nazaridan W Ω nisbat namunali boʻladi, uni suv omborining oʻrtacha chuqurligi deb hisoblash mumkin. Loyihalashda suv omborining butun sig'imiga emas, balki foydalanilmaydigan hajm suv sathi bilan NDS oʻrtasida joylashgan foydali sig'im Wga tayanib ish

ЕР ВА БИНО-ИНШООТЛАР РЎЙХАТИ ВА ҲИСОБИ

Ушбу дарсликдан 5311500-Геодезия, картография ва кадастр (Бино-иншоотлар кадастри) ва (Қурилиш) таълим йўналишлари 5А311502-Геодезия ва картография (Амалий геодезия) ва 5А311503-Бино ва иншоотлар кадастри магистратура мутахассисликлари талабаларига мўлжалланган, шунунгдек ўрта махсус каб ҳунар таълимининг 3540101-Ер тузувчи ва геодезия ишлари техниги ҳамда 3540102-Картография ишлари техниги йўналишлари касблари бўйича таълим олаётган касб-ҳунар коллежлари талабалари ҳам фойдаланишлари мумкин.

Oila pedagogikasi

Oila pedagogikasi» darsligida oilaning bola tarbiyasidagi muhim o‘rni, maqsad vazifalariga, e’tibor qaratilgan bo‘lib, u o‘z ichiga zamonaviy oila, uning o‘ziga xos xususiyatlari, madaniy saviyasi, oilada bola tarbiyasidagi muammolar, ularning yechimi, uslubiy, shakl va tamoyillarini olgan. Shuningdek, oilada sog'lom avlodni tarbiyalashning innovatsion texnologiyasi, ota-onalarning burchi, obro'si, vazifalari, tarbiyachilik san’ati sirlari, mustaqil oilaning ijtimoiy jamoalar bilan hamkorligi, oilada bolalarni maktabga tayyorlashda ota-onaning o‘rni qanday bo'lishi kerakligi chuqur tahlil qilib berilgan.

CHIZMA GEOMETRIYA

Darslikda nuqta . to 'g 'r i chiziq va tekisliklan to 'g 'ri burchakli proyeksivalarini vasashiiing nazariy asoslari, sJjun/ngdek, egri cliiziq va sirtlamijig hosil bo'lishi vachizmada tasvirlanish usuilari bayort etilgan. Geometrik shakllaniing o'zaro va proyeksiyalar tekisliklariga nisbatan vaziyatlari bilan b o g 'liq pozitsion vametrikmasalalarni yechish.

Geometriya

O‘zbekiston Respublikasida qabul qilingan va hozirda amalda bo‘lgan „Ta’lim to‘g‘risida“gi Qonun va ,,Kadrlar tayyorlash Milliy dasturi“ uzluksiz ta’lim tizimini isloh qilishning yangi davrini ochganligi tabiiydir. Uzluksiz ta’lim tizimi har bir bosqichining o‘ziga xos xususiyatlarini hisobga olgan holda, ular uchun o‘quv adabiyotlari yaratish zarurati tug‘ildi. Ana shu maqsadda respublikamizda uzluksiz ta’lim tizimi uchun o‘quv adabiyotlarining yangi avlodini yaratish konsepsiyasi ishlab chiqildi va hozirgi vaqtda amalga oshirilmoqda. Uzluksiz ta’lim tizimining biz uchun yangi mazmun kasb etgan o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi tizimida o‘quv adabiyotlari yaratish jadal bormoqda. Kitob mazmunini imkoni boricha akademik litseylar uchun amaldagi „Geometriya“ fani dasturiga yaqinlashtirishga harakat qildik.

CHIZMA GEOMETRIYA

Darslikda chizma geometriyaning nazariy asoslari, proyeksiyalash usullari, nuqta va to‘g‘ri chiziqning ortogonal proyeksiyalari, tekislik, tekislik va to‘g‘ri chiziq, ikki tekislik, proyeksiyalarini qayta tuzish usullari, sirtlar va ularning yoyilmalari, aksonometrik proyeksiyalarni qurish, tayanch iboralar, masalalar yechish algoritmi, nazorat variantlari bayon qilingan.

CHIZMA cVA MUHANDISLIK GRAFIKASI

Ushbu darslik O’zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta mahsus talim vazirligi tomonidan 9 ta ta'lim yo‘nalishi (pedagogika. san'at muhandislik ishi, ishlab chiqarish texnologiyalari, xizmat ko'rsatish sohasi, aloqa va axborotlashtinsh, telekommunikatsiya texnologiyalari, transport, atro£muhit muhotazasi va hayotiy faoliyat xavfsizligi) uchun 25- avgust 2016-yilda tasdiqlanganlan dasturi asosida vozildi.

CHIZMA GEOMETRIYA

Darslikda nuqta . to'g'ri chiziq va tekislik lan iin g to 'g 'ri burchakli proyeksivalarini vasashiiing nazariy asoslari, shuningdek, egri cliiziq va sirtlamijig hosil bo'lishi vachizmada tasvirlanish usullari bayon etilgan.

Geodezik o'lchamlarni matematik ishlash

Tasodifiy hodisa deb shartlar to'plami S bajarilganda ro'y berishi ham, ro'y bermasligi ham mumkin bo'lgan hodisaga aytiladi. Lekin, tasodifiy hodisa ommoviy ro'y berganda qandaydir aniq qonuniyat amal qiladi. (tangani tashlaganda taxminan gerb va raqam tomonining teng tushishi, o'q otilganda nishonning chekkasidan ko'ra uning markaziga ko'proq tegishi va hokazolar). Sinash natijalarini sonli va sifat jihatidan ifodalash mumkin. Har qanday sinashning sifatli xarakteristikasi hodisa deyiladi. Masalan, nishonga o'q otganda ikkita hodisa bo'lish mumkin: nishonga tegish va tegmaslik. Tajribaning har qanday sonli xarakteristikasi tasodifiy miqdor deyiladi. Qandaydir miqdorning o'lchash natijasi, otishmadagi koordinataga tushishi va boshqalar tasodifiy miqdorlarga misol bo'la oladi. Hodisalar shartli ravishda oddiy va murakkab hodisalarga boʻlinadi. Oddiy hodisalar bu bo'lib bo'lmaydigan hodisalardir. Murakkab hodisalar bir - nechta oddiy hodisani o'z ichiga oladi. Masalan, bir o'lchashda bitta xatolikning paydo bo'lishi oddiy hodisa, 10 marta o'lchashda 5 xatolikning paydo bo'lishi murakkab hodisadir. Hodisalar lotin alifbosining bosh harflari A, B, C yoki A₁, Az, A, deb belgilanadi. Belgilangan kompleks shartlarni bajarganda hodisalar quyidagilarga boʻlinadi: ishonchli, imkonsiz va tasodifiy. Albatta sodir bo'ladigan hodisaga ishonchli hodisa deyiladi. Masalan, oq sharlarga to'ldirilgan qutidan bitta sharni olganda oq shar chiqish ishonchli hodisadir. Ishonchli hodisalar U xarfi bilan belgilanadi.

Binova inshootlar konstruksiyasi

Ushbu darslikda bino va inshootlar kategoriyalari, turlari, ularning vazifaviy belgilari, olovbardoshlilik, zilzilabardoshlik klasslari, imoratlami loyihalash texnologiyasi — avtomatlashtirish tizimi, ijro etishda konstruktiv yechimlartopish, poydevor turlari va ularni loyihalash amaliyoti, turli materiallardan: mahalliy xomashyolardan, beton va temir-beton, po'lat, yog'och hamda kompozit materiallardan tayyorlangan konstruksiyalar xarakteristikalari, ulardan foydalanish haqida bilixnlar berilgan.

ГНОСЕОЛОГИЯ

Учебник подготовлен на основе учебной программы III блока философских спициальностей и соответствует государственным стандартам. Автор стремился отойти от традиционного подхода к проблеме и поновому осмыслить и изложить как историю гносеологии, так и актуальные проблемы современной теории познания. Предназначен для студентов философских факультетов и философских отделений вузов, аспирантов, соискателей, преподавателей вузов, а также для всех, кто интересуется проблемами гносеологии и современной науки.